مقالات
این خبر و تحلیل بر اساس گزارش و بررسی سایت کوین تلگراف تهیه شده است.
بنیاد اتریوم از راهاندازی zkAPI روی شبکه اصلی اتریوم خبر داده است؛ سیستمی مبتنی بر اثباتهای دانش صفر که به کاربران اجازه میدهد هزینه استفاده از سرویسهای هوش مصنوعی و سایر APIها را بدون افشای مستقیم هویت پرداختکننده تسویه کنند. این پروژه با همکاری Open Anonymity Project توسعه یافته و اکنون از مرحله پیشنهاد و طراحی عبور کرده و به یک پیادهسازی عملیاتی روی شبکه اصلی اتریوم رسیده است. راهاندازی zkAPI را میتوان بخشی از تلاش گستردهتر اکوسیستم اتریوم برای استفاده از فناوریهای رمزنگاری پیشرفته در حوزه حریم خصوصی دانست. این سیستم بهطور مشخص روی یکی از مشکلات سرویسهای مبتنی بر API تمرکز دارد: چگونه یک کاربر میتواند ثابت کند اعتبار کافی برای استفاده از یک سرویس را دارد، بدون اینکه لازم باشد هویت پرداختی یا ارتباط میان سپردههای خود و درخواستهای API را برای ارائهدهنده آشکار کند؟
🟠 کارگزاری و سکوی تبادل تخصصی OTC رمزدارایی بیت کوین (BTC) در ایران »»
بیت کوین (Bitcoin) با نماد BTC نخستین و بزرگترین رمزدارایی بازار ارزهای دیجیتال از نظر ارزش بازار و یکی از شناختهشدهترین داراییهای مبتنی بر بلاکچین است. اگر قصد دارید با روش خرید و فروش بیت کوین (BTC) در بازار OTC، ویژگیها، کاربردها و مزایای این رمزدارایی در ایران بیشتر آشنا شوید، ادامه این مطلب را از دست ندهید.

zkAPI یک سیستم پرداخت پیشپرداخت مبتنی بر اتریوم و فناوری Zero-Knowledge Proofs یا ZK Proofs است. در این مدل، کاربر ابتدا مقداری وجه را در یک خزانه روی شبکه اتریوم واریز میکند. سپس میتواند با استفاده از اثباتهای دانش صفر نشان دهد که اعتبار لازم برای پرداخت هزینه درخواستهای API را در اختیار دارد.
نکته مهم اینجاست که برای اثبات وجود اعتبار کافی، نیازی نیست مشخص شود کدام سپرده متعلق به کاربر است. در نتیجه، ارتباط مستقیم میان منبع تأمین اعتبار و استفاده از سرویس برای ارائهدهنده API آشکار نمیشود.
ویتوریو ریوبلا، هماهنگکننده حوزه هوش مصنوعی در تیم dAI بنیاد اتریوم، توضیح داده است که کاربران پس از تأمین اعتبار میتوانند از اثباتهای دانش صفر برای اثبات توانایی پرداخت هزینه درخواستها استفاده کنند، بدون آنکه مالکیت سپردههای مشخصی را افشا کنند. این معماری میتواند سطح جدیدی از حریم خصوصی مالی را برای سرویسهایی ایجاد کند که هزینه آنها براساس میزان استفاده محاسبه میشود.
یکی از مهمترین کاربردهای اولیه zkAPI، پرداخت هزینه استفاده از سرویسهای هوش مصنوعی است. بسیاری از سرویسهای AI از مدل پرداخت مبتنی بر مصرف استفاده میکنند؛ به این معنا که کاربران براساس تعداد درخواستها، حجم پردازش یا میزان استفاده از API هزینه پرداخت میکنند. در ساختار zkAPI، سیستم برای کاربران کلیدهای API کوتاهمدت صادر میکند که دارای سقف هزینه مشخص هستند. به این ترتیب، کاربر میتواند برای مدت محدودی به سرویس دسترسی داشته باشد، بدون اینکه هویت پرداختی او مستقیماً به درخواستهایش متصل شود. در این مدل، درخواست یا پرامپت مستقیماً برای ارائهدهنده سرویس هوش مصنوعی ارسال میشود، اما فرآیند محاسبه و تسویه هزینه از طریق لایه پرداخت zkAPI انجام میگیرد. تفکیک لایه استفاده از سرویس و لایه پرداخت، یکی از اجزای اصلی معماری این پروژه محسوب میشود. هدف این است که ارائهدهنده همچنان بتواند هزینه استفاده از API را دریافت کند، اما برای انجام این کار الزاماً به اطلاعات کامل هویت پرداختکننده دسترسی نداشته باشد.
🔵 کارگزاری و سکوی تبادل تخصصی OTC رمزدارایی تتر گلد (XAUT) در ایران »»
تتر گلد (XAUT) یکی از شناختهشدهترین داراییهای توکنیزهشده بازار ارزهای دیجیتال است که هر واحد آن با پشتوانه یک اونس طلای فیزیکی منتشر میشود. این رمزدارایی با ترکیب ارزش ذاتی طلا و مزایای فناوری بلاکچین، امکان سرمایهگذاری، انتقال و نگهداری طلا را بهصورت دیجیتال فراهم میکند. اگر قصد دارید با روش خرید و فروش تتر گلد (XAUT) در بازار OTC، نحوه عملکرد، مزایا، کاربردها و نکات مهم این دارایی دیجیتال با پشتوانه طلا در ایران بیشتر آشنا شوید، ادامه این مطلب را از دست ندهید.

اثباتهای دانش صفر یکی از فناوریهای رمزنگاری مهم در اکوسیستم بلاکچین هستند. این فناوری به یک طرف اجازه میدهد صحت یک ادعا را اثبات کند، بدون اینکه اطلاعات اصلی پشت آن ادعا را آشکار کند. در zkAPI این مفهوم برای اثبات وجود اعتبار کافی مورد استفاده قرار میگیرد. به زبان ساده، کاربر میتواند ثابت کند «اعتبار لازم برای پرداخت این درخواست را دارم»، بدون اینکه مجبور باشد مشخص کند این اعتبار دقیقاً از کدام سپرده یا حساب تأمین شده است. این ویژگی میتواند ارتباط میان پرداختهای انجامشده و فعالیت کاربران را کاهش دهد و به همین دلیل برای سرویسهایی که حریم خصوصی مالی در آنها اهمیت دارد، کاربرد قابل توجهی داشته باشد. البته استفاده از ZK Proof به این معنا نیست که تمام فعالیت کاربر ناشناس خواهد بود. zkAPI تنها بخش مشخصی از مسئله حریم خصوصی را هدف قرار داده است.
راهاندازی zkAPI ادامه طرحی است که در فوریه ۲۰۲۶ توسط داویده کراپیس، پژوهشگر بنیاد اتریوم، و ویتالیک بوترین، همبنیانگذار اتریوم، مطرح شده بود. در آن طرح، ایده استفاده از اعتبارهای مبتنی بر اثبات دانش صفر برای دسترسی خصوصی به APIها مورد بررسی قرار گرفت. هدف این بود که کاربران بتوانند بهصورت پیشپرداخت از سرویسهای مبتنی بر مصرف استفاده کنند، بدون اینکه پرداخت آنها مستقیماً به فعالیتشان متصل شود. اکنون با راهاندازی zkAPI روی شبکه اصلی اتریوم، این ایده از مرحله طراحی مفهومی خارج شده و به یک سیستم قابل استفاده تبدیل شده است. تیم پروژه علاوه بر زیرساخت اصلی، یک کلاینت محلی و کیت توسعه نرمافزار یا SDK نیز منتشر کرده است. همچنین یک نمونه چت هوش مصنوعی مبتنی بر مرورگر ارائه شده تا نحوه استفاده عملی از این فناوری نمایش داده شود. وجود SDK اهمیت زیادی برای توسعهدهندگان دارد؛ زیرا میتواند مسیر ادغام این مدل پرداخت با سرویسهای مختلف را سادهتر کند و زمینه آزمایش کاربردهای جدید را فراهم سازد.
یکی از نکات مهم درباره zkAPI این است که این فناوری نباید با یک سیستم ناشناسسازی کامل اشتباه گرفته شود. تمرکز اصلی پروژه روی حریم خصوصی پرداخت و صورتحساب قرار دارد. zkAPI محتوای پرامپت ارسالشده برای سرویس هوش مصنوعی را از ارائهدهنده مخفی نمیکند. همچنین دادههای مربوط به شبکه مانند آدرس IP یا برخی اطلاعات فنی ارتباط نیز الزاماً توسط این سیستم پنهان نمیشوند. در نتیجه، ارائهدهندگان سرویس همچنان ممکن است از طریق اطلاعات موجود در درخواستها، زمان ارسال آنها، IP یا الگوهای رفتاری مختلف بتوانند ارتباط احتمالی میان نشستهای مختلف یک کاربر را شناسایی کنند. بنابراین zkAPI مشکل حریم خصوصی را بهصورت کامل حل نمیکند؛ بلکه یکی از بخشهای مهم آن، یعنی ارتباط میان هویت پرداختی و استفاده از API، را هدف قرار میدهد. این تمایز برای درک کاربرد واقعی فناوری اهمیت زیادی دارد. خصوصیبودن پرداخت لزوماً به معنای ناشناسبودن کامل فعالیت کاربر نیست.
رشد سریع هوش مصنوعی باعث افزایش استفاده از APIهای مبتنی بر مصرف شده است. توسعهدهندگان، عاملهای هوش مصنوعی و حتی نرمافزارهای خودکار میتوانند در طول روز صدها یا هزاران درخواست به سرویسهای مختلف ارسال کنند. در چنین محیطی، زیرساختهای پرداخت برنامهپذیر و پیشپرداخت میتوانند اهمیت بیشتری پیدا کنند.
اگر یک عامل هوش مصنوعی بتواند اعتبار مشخصی دریافت کند و در محدوده تعیینشده از APIهای مختلف استفاده کند، مدیریت پرداخت سرویسها نیز میتواند به بخشی از عملکرد خودکار نرمافزار تبدیل شود.
استفاده از کلیدهای کوتاهمدت با سقف هزینه مشخص در zkAPI نیز با چنین مدلی سازگار است. توسعهدهندگان میتوانند دسترسی محدود و کنترلشدهای ایجاد کنند، بدون اینکه اعتبار نامحدود یا اطلاعات کامل پرداخت در اختیار هر سرویس قرار گیرد. البته موفقیت این مدل به عواملی مانند تجربه کاربری، هزینه تراکنشها، عملکرد سیستم، پذیرش توسعهدهندگان و میزان ادغام آن با ارائهدهندگان API بستگی خواهد داشت.

راهاندازی zkAPI نشان میدهد کاربرد فناوریهای دانش صفر در اکوسیستم اتریوم دیگر تنها به مقیاسپذیری یا تراکنشهای بلاکچینی محدود نیست. اکنون این فناوری میتواند در زیرساختهای پرداخت برای سرویسهای اینترنتی و هوش مصنوعی نیز مورد استفاده قرار گیرد.
zkAPI تلاش میکند میان سه حوزه اتریوم، حریم خصوصی و اقتصاد API ارتباط برقرار کند. کاربر اعتبار خود را روی اتریوم تأمین میکند، با اثبات دانش صفر توانایی پرداخت را نشان میدهد و سپس بدون آشکارشدن مستقیم هویت صورتحساب خود از سرویس موردنظر استفاده میکند.
با این حال، محدودیتهای فعلی سیستم نیز اهمیت دارند. zkAPI محتوای درخواستها یا تمام متادیتای شبکه را خصوصی نمیکند و بنابراین نباید آن را یک راهکار ناشناسسازی کامل در نظر گرفت. راهاندازی نسخه اصلی این پروژه بیشتر یک نقطه شروع برای آزمایش عملی مدل پرداخت خصوصی APIها محسوب میشود. اکنون باید دید توسعهدهندگان و ارائهدهندگان سرویس تا چه اندازه از این زیرساخت استقبال میکنند و آیا مدل zkAPI میتواند فراتر از نمونههای اولیه، به یکی از روشهای کاربردی پرداخت برای سرویسهای هوش مصنوعی و APIهای مبتنی بر مصرف تبدیل شود یا خیر.
کلیه محتواها، تحلیلها و اخبار منتشر شده در این وبسایت صرفاً جنبه اطلاعرسانی و آموزشی دارند و وبسایت پارس بیت هیچگونه مسئولیت، توصیه، ترویج یا تشویق به خرید، فروش، سرمایهگذاری یا استفاده از محصولات و خدمات مرتبط با مطالب مذکور ندارد. استفاده از اطلاعات ارائه شده بر عهده کاربر است و پارس بیت هیچ تضمینی در خصوص ، کامل بودن یا نتایج ناشی از استفاده آن ارائه نمیدهد.